Chào cả nhà, mẹ Happy Sunny đây!
Không khí Tết đã ngập tràn khắp phố phường rồi. Nhắc đến Tết là không thể thiếu bánh chưng, bánh tét. Năm nào cũng vậy, mẹ chồng mình ở quê cũng gửi lên cho vợ chồng mình cả chục cái bánh. Ăn thì ngon thật đấy, nhưng khâu bảo quản mới là vấn đề nan giải.
Để ở ngoài trời nồm ẩm thì 3 ngày là mốc meo, nhớt vỏ. Cất vào tủ lạnh thì y như rằng vài hôm sau bánh cứng như đá, nếp bị sượng trân (dân gian gọi là “lại gạo”), luộc lại cũng không dẻo mà rán thì bắn dầu tung tóe.

Sau bao năm đúc rút kinh nghiệm “xương máu”, mình đã tìm ra quy trình bảo quản bánh chuẩn không cần chỉnh, giúp bánh để được lâu mà vẫn dẻo ngon như mới vớt. Hôm nay mình chia sẻ lại cho các mẹ nhé!
Tại sao bánh bị “lại gạo”?
Trước hết mình phải hiểu kẻ thù đã. “Lại gạo” là hiện tượng tinh bột trong nếp bị kết tinh lại khi gặp nhiệt độ lạnh (ngăn mát tủ lạnh là môi trường lý tưởng nhất cho quá trình này). Bánh sẽ bị khô, cứng và rời rạc, ăn cảm giác sần sật như gạo sống rất chán.
Dưới đây là 3 cách xử lý tùy theo thời gian bạn muốn bảo quản:
1. Bảo quản ở nhiệt độ thường (Dùng trong 3-5 ngày)
Nếu bạn định ăn hết bánh trong mấy ngày Tết, không nhất thiết phải nhét tủ lạnh đâu.
Cách làm:
- Rửa sạch sau khi luộc: Khi vớt bánh ra, phải rửa ngay bằng nước lạnh cho hết nhựa nhớt trên vỏ lá. Nhựa này là nguyên nhân chính gây ôi thiu và mốc.
- Ép nước (Với bánh chưng): Dùng vật nặng (như thớt gỗ, thùng nước) đè lên bánh khoảng vài tiếng để ép hết nước thừa ra. Bánh càng khô ráo thì càng dẻo, rền và lâu hỏng.
- Treo thoáng gió: Treo bánh ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp.

Mẹo nhỏ: Trong lúc dọn dẹp nhà cửa đón Tết để treo bánh, nếu thấy sàn nhà hay tường bếp bị bẩn, các mẹ nhớ tranh thủ áp dụng cách làm sạch ron gạch bị đen để không gian thờ cúng và ăn uống thêm sạch sẽ, trang nghiêm nhé.
2. Bảo quản Ngăn Mát (Dùng trong 7-10 ngày)
Nếu trời quá nồm ẩm, buộc phải cho vào tủ lạnh. Nhưng để tránh “lại gạo” tối đa, bạn cần làm như sau:
Cách làm:
- Bọc kín: Dùng màng bọc thực phẩm quấn 2-3 lớp quanh bánh. Việc này ngăn không cho hơi lạnh hút mất độ ẩm của nếp, giúp bánh đỡ bị khô cứng.
- Ăn đến đâu cắt đến đó: Phần còn lại phải dùng màng bọc che kín mặt cắt ngay.
- Chế biến lại: Khi lấy từ ngăn mát ra, bánh chắc chắn sẽ hơi cứng. Bạn có thể hấp lại hoặc cắt lát đem rán vàng.

Lưu ý: Tủ lạnh ngày Tết thường chứa rất nhiều đồ ăn, từ giò chả đến dưa hành, rất dễ bị lẫn mùi. Để bánh chưng không bị ám mùi “thập cẩm”, các mẹ nhớ áp dụng cách khử mùi tủ lạnh bằng nguyên liệu tự nhiên bằng vỏ bưởi hoặc bã cà phê nhé.
3. Bảo quản Ngăn Đông (Dùng cả tháng) – Cách mình thích nhất
Nghe có vẻ ngược đời, nhưng ngăn đông (Freezer) lại giữ chất lượng bánh tốt hơn ngăn mát.
Tại sao? Ở nhiệt độ âm sâu, nước trong bánh đóng băng nhanh chóng, cấu trúc tinh bột không kịp bị lão hóa (lại gạo) như ở ngăn mát.
Cách làm:
- Cắt bánh thành từng khúc (với bánh tét) hoặc từng miếng (với bánh chưng) vừa ăn cho mỗi bữa.
- Gói riêng từng phần bằng giấy bạc hoặc túi Zip/hộp nhựa.
- Cấp đông.
- Khi ăn: Lấy ra rã đông và chiên/hấp. Bánh sẽ dẻo mềm gần như bánh mới, ngon hơn hẳn bánh để ngăn mát.

Khi rã đông bánh, các mẹ cũng có thể áp dụng nguyên tắc tương tự như mẹo rã đông thịt nhanh mà mình từng chia sẻ, nhưng tốt nhất với bánh chưng thì nên để xuống ngăn mát từ đêm hôm trước hoặc dùng lò vi sóng.
Mẹo cắt bánh chưng không cần dao
Một kỹ năng “thần sầu” mà mình thấy nhiều bạn trẻ chưa biết, đó là dùng chính sợi lạt (dây buộc bánh) để cắt. Dùng dao cắt bánh chưng rất dính, rửa cực khổ.
- Bóc lá, tước sợi lạt ra thành 4 sợi nhỏ.
- Xếp dây lên mặt bánh hình chữ thập (và 2 đường chéo nếu muốn cắt 8).
- Đặt đĩa lên, lật úp bánh lại để dây nằm dưới.
- Cầm 2 đầu dây kéo chéo vào nhau để cắt xuyên qua bánh. Vết cắt sẽ rất mịn và đẹp, tay sạch bong.

Ngày Tết ngoài bánh chưng, mâm cỗ còn có rất nhiều hoa quả. Các mẹ đừng quên tham khảo mẹo chọn mua hoa quả tươi ngon để tránh mua phải hàng chín ép hay nhiễm hóa chất nhé.
Hy vọng với 3 cách bảo quản đơn giản này, gia đình bạn sẽ luôn có những đĩa bánh chưng, bánh tét dẻo thơm để mời khách hoặc ăn sáng trong những ngày Tết. Đừng để món bánh truyền thống ngon lành này trở thành “cục gạch” trong tủ lạnh nhé!
Chúc cả nhà một cái Tết ấm no, an lành và nhiều món ngon!
Câu Hỏi Thường Gặp
Nếu mốc nhẹ, chỉ lấm tấm ở lớp lá ngoài thì bạn có thể bóc bỏ lớp lá, hơ bánh qua lửa hoặc luộc lại, sau đó cắt bỏ phần vỏ bánh dính mốc đi là vẫn ăn được phần nhân bên trong. Tuy nhiên, nếu mốc đã ăn sâu vào trong, bánh có mùi chua hoặc nhớt thì tuyệt đối bỏ đi để tránh ngộ độc nha (nhất là mốc vàng, mốc cam rất độc).
Do bánh còn ướt hoặc nhân bánh có nước. Mẹo là bạn hãy để bánh trong tủ lạnh cho cứng lại rồi hãy thái lát rán. Khi rán, rắc thêm chút bột mì vào chảo dầu sẽ đỡ bắn hơn nhiều.
Bánh nhân chuối thường dễ bị chua hơn nhân thịt đậu xanh do độ ngọt của chuối lên men nhanh. Vì thế với bánh chuối, mình khuyên các mẹ nên ưu tiên cấp đông sớm nếu không ăn hết trong 2-3 ngày.
Cái này nằm ở khâu gói và luộc. Các cụ thường dùng lá riềng giã nát trộn với gạo nếp, hoặc khi luộc chèn chặt bánh, thay nước luộc giữa chừng để bánh không bị “nồng”. Còn khi bảo quản, muốn giữ màu xanh thì phải để nơi tránh ánh sáng mạnh.



